Doomscrolling: Το ατελείωτο scroll που σε ρουφάει
«Μόλις ξύπνησα, έπιασα αμέσως το κινητό και άρχισα να βλέπω στα social το ένα story μετά το άλλο.»
«Έκανα scroll down ξανά και ξανά, χωρίς να μπορώ να σταματήσω.»
«Ξενύχτησα πάλι χθες στο κινητό… Κόλλησα!»
«Έπρεπε να είχα σταματήσει…»
Έχει συμβεί και σε εσάς; Αν ναι, τότε έχετε βιώσει την παγίδα του «doomscrolling».
Ας συμβουλευτούμε έναν ειδικό Ψυχικής Υγείας Παιδιών & Εφήβων για το σύγχρονο αυτό φαινόμενο.
-Γιώργος:
Γεια σας, γιατρέ! Μπορείτε να μας μιλήσετε για το «doomscrolling»;
-Γιατρός:
Στις μέρες μας μικροί και μεγάλοι πιάνουμε το κινητό για ενημέρωση και ψυχαγωγία. Με δική μας θέληση και για καλό. Είναι τόσο ελκυστικό! Τελικά, όμως, η οθόνη μάς ρουφάει. Και όταν απομακρύνουμε το δάχτυλο από την οθόνη (συχνά μετά από ώρες), νιώθουμε εξουθενωμένοι…
-Γιώργος:
Πώς εξηγείται αυτό επιστημονικά;
-Γιατρός:
Κάθε scroll προκαλεί έκκριση μικροποσοτήτων ορμονών ευχαρίστησης (ντοπαμίνη) και stress (κορτιζόλη). Ο καταιγισμός πληροφορίας –και μάλιστα όχι πάντα ποιοτικής– γίνεται εθιστικός, δύσκολα ελεγχόμενος και τελικά βλαβερός, οδηγώντας σε άγχος, κατάθλιψη και σωματικά συμπτώματα.
-Γιώργος:
Πράγματι, μεγάλο πρόβλημα! Τι θα μας συμβουλεύατε;
-Γιατρός:
Δεν είναι μικρή συμφορά να χάνει ο άνθρωπος τον έλεγχο, να κολλάει στα γήινα και μάταια. Να μην μπορεί να ελέγξει τα μάτια του, τον νου, τις επιθυμίες του. Αντί να ελέγχει το εργαλείο, να ελέγχεται από αυτό.
«Πάντα μοι ἔξεστιν, ἀλλ’ οὐ πάντα συμφέρει· πάντα μοι ἔξεστιν, ἀλλ’ οὐκ ἐγὼ ἐξουσιασθήσομαι ὑπό τινος.» (Α΄ Κορ.
στ΄ 12) λέει ο απόστολος Παύλος στους χριστιανούς της Κορίνθου. Δηλαδή: «Όλα μου επιτρέπονται να τα κάνω, αλλά δεν με συμφέρουν όλα. Όλα μού επιτρέπονται να τα κάνω, αλλά δεν θα αφήσω να με εξουσιάσει τίποτα». Θέλει αγώνα, ώστε να μην εθιστεί κάποιος, και ακόμα περισσότερο να απεξαρτηθεί, εφόσον βλέπει ότι είναι εξαρτημένος. Η τακτική τού να κάνεις σωστές επιλογές στο τι βλέπεις, στο πόσο χρόνο χρησιμοποιείς το κινητό, στο να βρεις κάτι πιο ουσιαστικό και ωφέλιμο εκείνη την ώρα –που συνήθως είσαι στο σπίτι σου και δεν κάνεις τίποτα– βοηθάει, αλλά δυστυχώς δεν πετυχαίνει πάντα. Πιο αποτελεσματικά μέσα είναι:
Α) η ουσιαστική σχέση με τον Χριστό.
Β) η ύπαρξη σκοπού ζωής ως προς το τι άνθρωπος θέλεις να γίνεις και αν όλη αυτή η ενασχόληση με το κινητό βοηθάει προς αυτή την κατεύθυνση.
Γ) το να μοιράζεσαι το πρόβλημα με αυτούς που το παλεύουν και μπορούν να σε βοηθήσουν να το αντιμετωπίσεις.
Δ) ο σεβασμός στον εαυτό σου ως εικόνα και δημιούργημα του Θεού.